دال بتنی در ضخامت های ۱۰ تا ۵۰ سانتی متر می باشد و بیشتر برای به عنوان سقف طبقات مورد استفاده قرار می گیرد و ممکن است بعضی مواقع از دال بتنی برای سنگ فرش هم استفاده کنند که در این صورت ضخامت آن معمولا ۱۰ سانتی متر یا حتی کمتر می باشد.
دال بتنی از بتن و میلگرد تشکیل می شود و قبل از اینکه انواع دال بتنی را شرح دهیم می خواهیم به شما انواع دال را معرفی کنیم.
تعریف و انواع دال
دال عضوی است که ضخامت آن نسبت به دو بعد دیگرش بسیار کمتر می باشد و برای تحمل بار ثقلی و ایجاد دیافراگم صلب برای انتقال بارهای جانبی طراحی می شود که یا با تیر یا بدون تیر اجرا می شود. صلبیت بسیار بالا و عملکرد لرزه ای مناسبی که دارد باعث شده است که به یکی از رایج ترین سقف ها در جهان تبدیل شود. اما در کشور ما (ایران) به دلیل سرعت اجرای پایین تر، وزن بالاتر و هزینه ی بیشتر، نسبت به انواع دیگر سقف ها کمتر مورد توجه قرار گرفته است.
دال های بتنی از نظر انتقال بار؛ یا یک طرفه هستند و یا دو طرفه.
۱. دال یک طرفه
دال یک طرفه سقفی می باشد که در یک جهت باربری دارد، دال یک طرفه بتنی در مقابل نیروهای پیچشی مقاومت خوبی از خودش نشان نمی دهد. سقف تیرچه بلوک یک نوع دال یک طرفه می باشد.
۲. دال دو طرفه
اگر در هر چهار طرف گوشه های سقف تیر وجود داشته باشد، رفتار دال، دوطرفه خواهد بود. در این صورت بار وارده به سقف به وسیله دو ردیف آرماتورهای عمود بر هم به تیرهای کناری چهار طرف منتقل می شود.
نحوه ی محاسبه ی یک طرفه یا دو طرفه بودن دال
اگر نسبت طول به عرض دال کمتر از ۲ باشد، دال دوطرفه و اگر این نسبت بزرگتر یا مساوی ۲ باشد، دال یک طرفه خواهد بود. در دال های یک طرفه، بیشتر بار در امتداد دهانه کوتاه تر حمل شده و به تیر بلندتر منتقل می شود. در چنین حالتی بر خلاف وجود تیرهای تکیه گاهی در هر چهار طرف بارگذاری به صورت یک طرفه انجام می شود، ولی در دال دو طرفه بار در هر دو جهت انتقال می یابد.
دال مجوف یا توپر؟!
از نظر نحوه ی اجرا و نوع بتن ریزی دال های بتنی به ۲ دسته ی؛ ۱. مجوف (توخالی) و ۲. توپر تقسیم می شوند.
انواع دال های بتنی رایج
۱. دال تخت
این نوع سیستم جزو دال های بتنی توپر محسوب می شود و هیچ گونه تیری در آنها وجود ندارد و ستون ها از طریق دال تخت به یکدیگر متصل می شوند. پس دال تخت یکی از انواع دال های دو طرفه می باشد که به صورت مستقیم به ستون وصل می شود.
اجرای دال تخت به دلیل اجرای آسان آرماتوربندی و قالب بندی، آسان تر از دال با تیر می باشد. در اکثر موارد هزینه ی اجرای دال های تخت مناسب تر از هزینه ی اجرای دال هایی با تیر می باشد و همچنین به دلیل انعطاف پذیری بیشتری که در محل قرار دادن ستون ها در این نوع سیستم داریم، باعث طراحی بهتر معماری سازه می شوند.
به دلیل صلبیت کمتری که دارند، محدودیت هایی نیز در طراحی و اجرای آنها وجود دارد.
معایب دال تخت
۱. اگر ضخامت دال بتنی تخت جواب گوی برش وارده به دال در نزدیکی ستون ها نباشد، از دال تخت قارچی و یا کتیبه ای استفاده می کنند
۲. دال تخت برای پوشش سقف در ساختمان هایی با بارهای سبک، مانند آپارتمان های مسکونی و با دهانه های ۴.۵ تا ۶ متر مناسب و اقتصادی می باشد.
۳. در ساختمان هایی که بیشتر از ۳ طبقه هستند، زمانی که دال تخت در آنها اجرا شود، معمولا از سیستم های دیگری مانند دیوار برشی برای مقاومت در مقابل نیروهای جانبی استفاده می کنیم.
۲. دال با تیر
در این سیستم بارهای وارده بر دال، به صورت دو طرفه به تیرهای عمود بر هم انتقال پیدا می کند و بعد از طریق تیر به ستون منتقل می شود. یکی از صلب ترین سیستم های سقف، تیر دال می باشد که علاوه بر اجرای دال بتنی، تیرهای اصلی نیز در چهار طرف اجرا می شوند که باعث کلاف شدن سازه و ایجاد عملکرد صلب تر آن می شود.
۳. دال مشبک
با افزایش دهانه ی دال، ضخامت آن هم افزایش پیدا می کند و افزایش ضخامت هم طبیعتا باعث افزایش وزن سقف می شود. حالا یک راه حل مناسب برای کاهش وزن و همچنین صرفه جویی در مصرف بتن، این است که دال بتنی تخت ضخیم در وسط دهانه ها با یک دال کاملا نازک با برآمدگی هایی در دو جهت عمود بر هم، جایگزین شود. برای اجرا با استفاده از قالب های جعبه ای شکل، فضاهای خالی در قسمت زیرین دال به وجود می آورند. سقف وافل نوعی دال مشبک می باشد.
۴. دال قارچی یا کتیبه ای
در بعضی مواقع، ضخامت دال تخت را در اطراف ستون ها به صورت پله ای افزایش می دهند و به آن کتیبه می گویند و زیر کتیبه را به صورت مخروطی تا ستون ادامه می دهند که آن را سرستون می گویند. به این نوع سیستم، دال تخت قارچی می گویند. از این نوع دال بتنی برای کف هایی با بارهای سنگین مانند؛ ساختمان های صنعتی، انبارها، پارکینگ های طبقاتی و همچنین زمانی که دهانه ها بزرگ باشند از این سیستم استفاده می کنند.
۵. دال مجوف یوبوت
دال های مجوف بتن مسلح، از دو لایه بتن مسلح که یک لایه در بالا و لایه دیگر در پایین دال تشکیل و فاصله ی بین این دو لایه با بلوک توخالی یوبوت که از جنس پلی پروپیلن می باشد، پر می شوند.
این بلوک های توخالی جایگزین بتن غیر سازه ای در وسط سقف خواهند شد. قبلا در مورد سقف یوبوت، در سایت عمران وب مقاله ای منتشر کرده ایم که در زیر پیشنهادی برایتان داریم.
پیشنهاد می کنم برای آشنایی کامل با سقف یوبوت مقاله ی سقف یوبوت چگونه سقفی است؟ بررسی کامل آن را هم بخوانید.
۶. دال تخت کوبیاکس
دال تخت کوبیاکس هم مانند دال مجوف یوبوت می باشد که در آن دو لایه بتن مسلح در قسمت زیرین و بالایی می ریزیم و به جای هسته ی بتن مرکزی (فاصله ی بین این دو لایه) گوی های توخالی را قرار می دهیم. جنس این گوی ها همانند قالب های یوبوت، پلی اتیلن بازیافت یا پلی پروپیلن می باشد. دال بتنی تخت کوبیاکس، یک دال دو طرفه می باشد.
پیشنهاد می کنم برای آشنایی کامل با سقف کوبیاکس مقاله ی سقف کوبیاکس چیست؟ صفر تا صد نحوه اجرا و مزایا و معایب آن را هم بخوانید.
سلام میشه لطف کنی به من یه کم اطلاعت بدید .من یه اسگلت چهار طبقه. هر طبقه ۱۸۰ متر که کلش میشه ۵۴۰ متر دو تا سئوال دارم
یک با قیمت کنونی سیمان و آهن کدام اسگلت با صرفه تره
دوم میشه هزینه اسگلت را بفرمایید
با تشکر
سلام
با اسکلت بتنی تا حدود ۲۰ درصد ارزونتر در میاد و اینکه هزینه دقیق نمیشه گفت الان متری بالای ۵میلیون تومن ساخته میشه با توجه به نوع متریال